Hürmüz’deki Arz Riski Ceyhan’ı Öne Çıkarıyor: Küresel Petrol Ticaretinde Yeni Merkez Adayı

Hürmüz’deki Arz Riski Ceyhan’ın Küresel Petrol Merkezi Olma Potansiyelini Güçlendiriyor

Hürmüz Boğazı'nda yaşanan gelişmelerin küresel petrol piyasalarında arz kesintisi riskini artırması, alternatif taşıma güzergahlarını öne çıkardı. Boru hattı ağları, liman altyapısı ve depolama imkanlarıyla Adana'nın Ceyhan ilçesi, uluslararası petrol ve petrol ürünleri ticaretinin yeni merkezi olma potansiyeliyle dikkat çekiyor.

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar’ın Ceyhan’ı Hollanda’daki Rotterdam gibi uluslararası bir ticaret, fiyatlama ve depolama merkezine dönüştürme hedefini açıklamasının ardından, bölgenin küresel tedarik krizlerine karşı stratejik bir alternatif sunduğu değerlendiriliyor.

BTC ve Irak Hatlarında Kapasite Artışı

Hazar petrollerini Akdeniz'e taşıyan Bakü-Tiflis-Ceyhan (BTC) Boru Hattı üzerinden Ceyhan Limanı’na günlük ortalama 600 bin varil ham petrol sevk ediliyor. Hatta bulunmayan 400 bin varillik atıl kapasitenin de devreye girmesiyle bu miktarın günlük 1 milyon varile çıkarılması hedefleniyor.

Diğer yandan, Irak-Türkiye Ham Petrol Boru Hattı da Ceyhan’ın en kritik tedarik hatlarından birini oluşturuyor. Mart 2026’da Kerkük petrolünün Ceyhan üzerinden ihracatının yeniden başlaması ve ardından 1 Ağustos’ta Türkiye ile Irak arasında imzalanan 1 yıllık yeni petrol anlaşması kapsamında, Ceyhan Limanı'na günlük 750 bin varil petrol akışı öngörülüyor. Irak'ın güneyindeki Basra-Haditha boru hattı projesinin de tamamlanmasıyla Ceyhan’ın günlük 3 ila 3,5 milyon varillik bir ticaret hacmine ulaşması bekleniyor. Bu miktar, küresel petrol talebinin yaklaşık yüzde 3,5’ine denk geliyor.

Gabar Petrolü de Ceyhan Üzerinden Dünya Piyasalarına Açılıyor

Silopi-Ceyhan hattının mevcut 1,5 milyon varillik günlük taşıma kapasitesi, Türkiye’nin iç tüketim ihtiyacının ötesinde bir miktarı dünya pazarlarına ulaştırma imkanı sunuyor. Türkiye’nin yerli petrol üretimindeki artış da bu altyapıyı destekliyor. Şırnak Gabar bölgesinde günlük üretimin 80 bin varil seviyesini aşmasıyla birlikte, çıkarılan petrolün Silopi-Ceyhan hattı üzerinden Akdeniz’e ve uluslararası piyasalara sevk edilmesi Ceyhan’ın stratejik konumunu daha da pekiştiriyor.