TASARI HAZIR: Seçim ve Halkoylaması (Değişiklik) Yasa Tasarısı’nın komiteden geçip geçmeyeceği tartışmaları son buldu. Meclis Hukuk, Siyasi ve Dışilişkileri Komitesi dünkü toplantısında tasarıyı oy birliği ile onayla yarak 7 Ocak^’ta seçime gidilmesinin önündeki bir engeli daha kaldırdı. Tasarı 23 Ekim’de Meclis Genel Kurulu’nda ele alınacak
LİSTEYE YSK KARAR VERECEK: Meclis Hukuk, Siyasi ve Dışilişkileri Komitesi üyesi Asım Akansoy, tasarıyı ele alırken Devlet Basım Evi ile de yakın mesai yaptıklarını söyledi. Akansoy, oy pusulasının tek sayfa mı kitapçık şeklinde mi olacağına Yüksek Seçim Kurulu’nun karar vereceğini söyledi
SÜREÇ NASIL İŞLEYECEK: 7 Ocak’ta seçim olabilmesi için komitenin 3 Kasım tarihinde seçim tarihini saptaması gerekiyor. Seçim tarihi 3 Kasım’da komitede saptandığında bu öneri 13 Kasım Pazartesi günü Meclis Genel Kurulu’na gelecek. 14 Kasım’da da Resmi Gazete’de yayınlanacak ve seçim süreci başlamış olacak
NASIL OY KULLANILACAK?
- Seçmen herhangi bir partiye sadece mühür vurabilecek
- Seçmen hem partisine mühür vurabilecek ardından da kendi partisinden tercih yapabilecek. Eğer seçmen tercih hakkını kullanmak isterse ilçe sınırlandırması olmadan tercih yaptığı partinin o ilçedeki aday sayısının yarısı kadar tercih yapabilecek
- Seçmen herhangi bir partiye mühür vurmadan karma oy kullanabilecek. Karma oy kullanacak seçmen en az 24, en fazla 50 geçerli olacak karma oyu kullanabilecek
Seçim ve Halkoylaması (Değişiklik) Yasa Tasarısı, Meclis Hukuk, Siyasi ve Dışilişkileri Komitesinden geçti. Yasa tasarısı, Pazartesi günü Genel Kurul Gündeminde olacak.
Seçim tarihi ile ilgili, 3 Kasım’da toplanacak olan Komite, 7 Ocak tarihinde seçim yapışması için süreci başlatacak.
Cumhuriyetçi Türk Partisi Mağusa Milletvekili ve Meclis Hukuk, Siyasi ve Dışilişkileri Komitesi üyesi Asım Akansoy, seçimin önünde hiçbir engel olmadığını belirlenen tarihlere uyulması durumunda seçimin 7 Ocak tarihinde yapılabileceğini ifade etti.
Akansoy, Havadis’e bundan sonra yaşanacak süreci tarih tarih anlattı, Seçim Ve Halkoylaması Yasası’ndaki değişiklikleri aktardı.
“2016’da geçen yasanın üzerinde değişiklikler yapıldı”
Akansoy, çalışmalarını tamamlayan Hukuk, Siyasi İşler ve Dış İlişkiler Komitesi’nin sorumluluğunun 2016 yılında genel kuruldan oy birliği ile geçmiş yasanın değiştirilmesi olduğunu ifade etti. Akansoy, seçim sistemini değiştirmiş olan yasa hakkında Yüksek Seçim Kurulu’nun teknik önerileri ve Lefke’nin ilçe olması ile birlikte doğan yeni durumu dikkate alarak bir düzenleme yapıldığını kaydederek komitenin yetkisinin 2016’da oy birliği ile geçen yasanın yeniden görüşülmesi olmadığını belirtti.
Teknik düzenlemeler yapıldı
Akansoy, yasa üzerinde sadece teknik ve ihtiyaca göre düzenlemelerin yapıldığını ifade ederek bu çerçevede komitenin sürekli olarak Yüksek Seçim Kurulu, Başbakanlık ve gerektiğinde Savcılıkla temas ederek çalışmalarını bugüne kadar getirdiğini söyledi.
Bundan sonra ne olacak?
Bundan sonraki süreci de anlatan Akansoy, “bu tasarının genel kurulun gündemine geldikten sonra inanıyorum ki çeşitli tartışmalar yapılacaktır çünkü yasa tasarısının bütünü ile ilgili çeşitli değerlendirmeler ve eleştiriler söz konusudur” dedi. Pazartesi günü tasarının Cumhuriyet Meclisi’nde görüşüleceğini ifade eden Akansoy, “Genel kurulda oylanıp geçtikten sonra 15 günlük sürede Cumhurbaşkanı Akıncı’ya gidecek ve bu yasa resmileşecek” dedi.
“Her halükarda yeni sistemle seçime gidilecek”
Akansoy, yasa tasarısı ile seçimin tarihi arasında bir fark olduğunu kaydederek görüşülen tasarının seçim yapısı ile ilgili olduğunu belirtti. Akansoy, “Bu yasa tasarısı genel kuruldan geçmez ise 2016’da hayata geçirilen yasa ile seçime gidilir. Dolayısıyla yeni seçim sistemi artık bu saatten sonra değiştirilemez. Her halükarda çarşaf liste ile seçime gidilecek” dedi.
8 partiye kadar tek liste
Devlet Basım Evi ile de çok yakın şekilde çalıştıklarını kaydeden Akansoy, vatandaşın en rahat nasıl oy kullanabileceği ile ilgili araştırmalar yaptıklarını söyledi. Yasanın iki türlü oy pusulasına izin verdiğini belirten Akansoy, “Birinci oy pusulası birleşik oy pusulası dediğimiz tek sayfadan oluşan pusuladır. Seçmen baktığında tüm adayları bir arada görebilecek. İkincisi ise kitapçık şeklinde olan oy pusulasıdır. Yüksek Seçim Kurulu hangisini uygun görürse o oy pusulası kullanılacak.
“Basım konusunda sıkıntı olmaz”
Akansoy, basım konusunda bir sıkıntı yaşanmaması için sürekli şekilde basımevi ile istişare halinde olduklarını kaydederek başbakanlık veya devlet basımevinden kendilerine pusulaları basamayacaklarına dair bir uyarı gelmediğini belirtti.
Akansoy, “Bir sorun olsaydı elbette komite bunu değerlendirirdi. Bu noktada bir sıkıntımız yok. Şu anda zaten öngörü 8 partiden fazla olmayacağı yönündedir. Biz ısrarla toplantılarımızda gerek Başbakanlıkla gerekse Yüksek Seçim Kurulu’na bir sıkıntı olur mu sorusunu sorduk. Elbette 7 Ocak tarihine bir yoğunlaşma olacağı kesindir. Bu tüm partiler için geçerlidir ama bunun ötesinde bir zorlukla karşı karşıya kalacağımızı düşünmüyorum.
Siyasi partiler oy verme işleminden 40 gün önceye kadar adaylarını belirlemek zorundadır dolayısıyla bu basım işi için ihtiyaç duyulan süre bu kadarlık bir süredir” diye konuştu.
YSK’nın sıkıntıları da giderildi
Akansoy, geçtiğimiz aylarda Yüksek Seçim Kurulu’nun komiteye ilettiği sıkıntıların tümünün aşıldığına dikkat çekerek “YSK ile beraber çalıştık. Komite başkanı sürekli kendileri ile görüştü. Dolayısıyla YSK’nın bir sıkıntısı yok. Birlikte çalışılarak yasa tasarısı son haline geldi” dedi.
3 ayrı yöntem var
“Akansoy seçmenlerin 3 farklı şekilde oy kullanabileceğini söyledi: Şu anki yasa tasarısına göre geçmişten biraz farklı olarak bir seçmen adadaki tüm adaylara oy kullanabilecek. Bu en temel değişikliktir. Bu değişikliğe bağlı olarak 3 ayrı oy kullanma şekli olacak.
Birincisi bir kişi sadece kendi partisine mühür vurabilir.”
Mühür ve tercih
“İkinci sistem ise şöyle: Bir kişi mühür vurabilir ve parti içi tercih yapabilir. Eğer seçmen tercih hakkını kullanmak isterse bu hakkını istediği ilçe için ancak o siyasi partinin o ilçedeki adayların yarısı için kullanmak zorundadır.
İlçe sınırlandırması yoktur. Seçmen mühürden sonra tercihini istediği ilçeye yapabilir. Yapacağı tercih o partinin o ilçedeki aday sayısının yarısı kadar olması gerek.”
Karma oy
“Karma oyda ise seçmen en az iki ilçede veya bir ilçe ve bağımsızlarda karma oy kullanabilir. Ancak kullanacağı karma tercihin en az 24 oy en çok 50 oy olması gerekiyor. Bunu yaparken tercih ettiği ilçenin en az yarısı kadar tercihte bulunması gerekiyor. En çok o ilçeden çıkacak vekil kadar karma oy kullanabilir.
Bir seçmen iki ilçede oy kullanmaya karar verdiyse Lefkoşa’dan yarıdan fazla olduğu için 15, Mağusa’da yarıdan fazla olduğu için 10 kişiye oy verebilir.
Her ilçenin kaç milletvekili adayı çıkaracağını Yüsek Seçim Kurulu belirleyecek. Sayımda belli teknik zorluklar olacak. Bunları YSK değerlendirecek ve gerekli önlemleri alacak.”
Süreç
Akansoy seçime giden süreci ise şöyle anlattı: Seçim tarihi ile ilgili olarak CTP 7 Ocak tarihini önerdi ve bu tarihle ilgili olarak da komitede de bir gayrı resmi değerlendirme yaptık. Sondan öne doğru gidildiğinde 7 Ocak’ta seçim olabilmesi için iç tüzüğü ve seçim yasasını dikkate alarak yapılan değerlendirme sonucunda 3 Kasım tarihinde komitenin seçim tarihini saptaması gerekiyor. Komite 3 Kasım’da seçim tarihini saptadığında 13 Kasım Pazartesi günü Meclis Genel Kurul’a gelir. Ve 14 Kasım’da da Resmi Gazete’de yayınlanır. Biliyorsunuz yasa bize 60 günlük bir süre veriyor. Bu bağlamda da 12 Ocak’a denk gelir ancak saptanan tarihin bir önceki pazarı 7 Ocak olduğu için süre uygun olur.
Yorum Yazın